YDT passive voice, öznenin eylemi yapan değil eylemden etkilenen olduğu be + V3 yapısının YDT’de ölçülen kullanımıdır. YDT (Yabancı Dil Testi) passive voice konusunda zamanı be fiili taşır, fiilin üçüncü hâli ise eylemin edilgen olduğunu gösterir. DS İngilizce’nin kurucusu Eren’e göre bu konuda en çok kaybettiren yerler kuralın kendisi değil, birkaç yanlış ezberdir. Okullarda öğretilen “canlıysa by, cansızsa with” kuralı yanlıştır ve modal + be + V3 yapısı V3 içerdiği hâlde geçmiş değildir. Edilgen yapılarda kullanılan sıfatlar edatlarıyla birlikte öğrenilir, causative’de ise have, get, make ve let fiillerinin her biri farklı bir kalıp kurar. Passive voice, akademik metinlerde çok sık geçtiği için YDT’de gramer, cloze test ve okuma sorularında karşınıza çıkar.
YDT’de passive voice nasıl kurulur?
YDT’de passive voice, be fiilinin cümlenin zamanına göre çekimlenmesi ve ardından fiilin üçüncü hâlinin (V3) gelmesiyle kurulur. Cümlenin zamanını V3 değil be gösterir. Eren İngilizcede aslında ayrı bir edilgen eki olmadığını, be fiiliyle V3’ün birleşerek edilgen anlamı verdiğini anlatıyor. Bu yüzden edilgen bir cümlenin zamanını bulmak için önce be fiilinin biçimine bakılır.
Aynı cümlenin etken ve edilgen biçimleri zaman zaman aşağıdadır.
| Zaman | Etken | Edilgen |
|---|---|---|
| Simple present | “They test the samples.” | “The samples are tested.” |
| Present continuous | “They are testing the samples.” | “The samples are being tested.” |
| Simple past | “They tested the samples.” | “The samples were tested.” |
| Past continuous | “They were testing the samples.” | “The samples were being tested.” |
| Present perfect | “They have tested the samples.” | “The samples have been tested.” |
| Past perfect | “They had tested the samples.” | “The samples had been tested.” |
| Future | “They will test the samples.” | “The samples will be tested.” |
Tablonun her satırında be fiilinin biçimi etken cümlenin zamanını taşır, V3 ise hiç değişmez. Passive voice, YDT gramer konuları arasında fiilimsi ve çatı katmanındadır, bu yüzden tenses oturduktan sonra çalışılır. Örneğin “The samples have been tested.” cümlesinde “have been” present perfect’i, “tested” ise edilgenliği gösterir.
YDT’de modallarla passive nasıl kurulur?
Modallarla passive, modal + be + V3 biçiminde kurulur ve bu yapı geçmiş değildir. Geçmişe dair edilgen anlam için modal + have been + V3 kullanılır. Eren öğrencilerin modal + be + V3 yapısında V3’ü görünce cümleyi geçmiş sandığını, oysa zamanı be fiilinin gösterdiğini vurguluyor. Modaldan sonra V1 gelir, edilgen cümlede o V1 be olur.
İki yapı iki cümlede ayrılır. “The results can be checked online.” (Sonuçlar çevrimiçi kontrol edilebilir.) bugün ya da gelecekte yapılabilecek bir işi anlatır. “The report must have been written by an expert.” (Rapor bir uzman tarafından yazılmış olmalı.) ise geçmişe dair bir çıkarımdır. Bu iki yapının etken karşılıkları, yani modal + V1 ve modal + have + V3, YDT modals konusundaki zaman tablosunun aynısıdır. Örneğin cümlede “last year” gibi bir geçmiş zaman ifadesi varsa, “must be done” değil “must have been done” doğru şıktır.
YDT’de by ile with farkı nedir?
Edilgen cümlede eylemi yapan varlık by ile, eylemi yaparken kullanılan alet ya da araç with ile verilir. Eylemi yapanın canlı ya da cansız olması fark etmez. Eren okullarda “canlıysa by, cansızsa with” diye öğretilen kuralın yanlış olduğunu, bu kuralın Türk öğrencisini YDT’de tam olarak karıştırılacak yerde yanılttığını söylüyor.
Doğru kural, eylemi kimin ya da neyin gerçekleştirdiğine bakar. “The bridge was designed by a young engineer.” cümlesinde köprüyü tasarlayan mühendistir ve by gelir. “The bridge was damaged by the earthquake.” cümlesinde köprüye zarar veren deprem cansızdır, ama eylemi gerçekleştiren odur, bu yüzden yine by gelir. “The window was broken with a hammer.” cümlesinde ise çekiç camı kendisi kırmamıştır, birisi onu kullanarak kırmıştır, bu yüzden with gelir.
Eren’in örneğindeki mantık şöyle işler. “The hiker was injured by a falling rock.” cümlesinde yürüyüşçüyü yaralayan düşen kayadır. Bu cümlede with kullanılsaydı okuyucu, kayayı birine fırlatan ikinci bir kişiden söz edilmesini beklerdi. Mesela edat sorusunda boşluktan sonra the storm, the virus ya da the flood gibi eylemi kendisi gerçekleştiren bir varlık geliyorsa, cansız olsa bile doğru edat by’dır.
YDT’de edilgen yapılardan sonra hangi edat gelir?
Edilgen yapılarda sıfat gibi kullanılan V3’lerin çoğu belirli bir edatla gelir ve bu edatlar kalıp olarak ezberlenir. Eren be associated with, be notorious for ve be proud of gibi kalıpların edatlarıyla birlikte öğrenilmesini, emin olunmayan kalıplar için bir collocation sözlüğüne bakılmasını öneriyor.
YDT metinlerinde sık geçen edilgen kalıplar aşağıdadır.
- “Smoking is associated with several serious diseases.” (Sigara birçok ciddi hastalıkla ilişkilendirilir.) cümlesinde associated with kullanılır.
- “The region is known for its mild climate.” (Bölge ılıman iklimiyle bilinir.) cümlesinde known for kullanılır.
- “The committee is composed of twelve experts.” (Komite on iki uzmandan oluşur.) cümlesinde composed of kullanılır.
- “Children are often exposed to advertising on social media.” (Çocuklar sosyal medyada sıklıkla reklama maruz kalır.) cümlesinde exposed to kullanılır.
- “Several students were involved in the research project.” (Araştırma projesinde birkaç öğrenci yer aldı.) cümlesinde involved in kullanılır.
Bazı kalıplarda edat değişince anlam da değişir. “The table is made of wood.” masanın hâlâ ahşap olarak göründüğünü, “Paper is made from wood.” ise ahşabın dönüşerek kâğıda dönüştüğünü anlatır. Örneğin “be known as” bir unvanı ya da adı, “be known for” ise bir özelliği bildirir.
YDT’de causative nasıl kurulur?
Causative (ettirgen yapı), bir işi başkasına yaptırmayı anlatır ve have, get, make ve let fiilleriyle kurulur. Dört fiilin her biri farklı bir kalıp alır ve aralarında to ile kurulan tek fiil get’tir. Eren bu dört fiilin arasındaki farkın ÖSYM (Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi) tarafından sorulabileceğini, özellikle to farkının karıştırıldığını söylüyor.
Dört fiil, kalıpları ve örnekleri aşağıdadır.
| Fiil | Kalıp | Türkçesi | Örnek |
|---|---|---|---|
| have | have somebody do something, have something done | birine bir hizmet yaptırmak | “I had my car repaired.” |
| get | get somebody to do something, get something done | ikna ederek yaptırmak | “She got her brother to help her move.” |
| make | make somebody do something, be made to do something | zorla yaptırmak | “The students were made to rewrite the essay.” |
| let | let somebody do something | izin vermek | “The museum lets visitors take photos.” |
Have kalıbında işi kimin yaptığını söylemek zorunlu değildir. “I had my car repaired.” cümlesi arabanın tamir ettirildiğini söyler, tamirciyi anmaz. Make etken cümlede to almaz, ama edilgen cümlede to geri gelir. “The teacher made the students rewrite the essay.” cümlesi edilgen yapıldığında “The students were made to rewrite the essay.” olur. Örneğin şıklarda “get the employees accept” ile “get the employees to accept” birlikte duruyorsa, get to ister ve doğru şık ikincisidir.
YDT tarzı passive voice testi
Aşağıdaki dört soru, passive voice konusunun YDT’de en sık tuzak kurulan dört noktasını ölçer. Sorular bizim yazdığımız YDT tarzı sorulardır, çıkmış ÖSYM soruları değildir. Her sorunun çözümü hemen altındadır.
- “The new hospital ---- by the end of next year.”
- A) will complete
- B) will be completed
- C) is completing
- D) has completed
- E) completes
Doğru cevap B’dir. Hastane bir şeyi tamamlamaz, tamamlanır, yani cümle edilgendir. “By the end of next year” geleceği gösterdiği için edilgen future gelir.
- “Several houses in the village were destroyed ---- the flood last spring.”
- A) with
- B) by
- C) of
- D) from
- E) at
Doğru cevap B’dir. Evleri yıkan sel cansızdır, ama yıkma eylemini kendisi gerçekleştirmiştir, bu yüzden by gelir. “With” şıkkı, “cansızsa with” kuralıyla çalışan öğrencinin en sık seçtiği yanlıştır.
- “The documents must ---- before the meeting started, because they were already on the table.”
- A) be prepared
- B) have been prepared
- C) prepare
- D) have prepared
- E) being prepared
Doğru cevap B’dir. Belgeler toplantıdan önce hazırlanmıştır, yani geçmişe dair bir çıkarım vardır, belgeler de hazırlayan değil hazırlanan şeydir. Geçmişe dair edilgen çıkarım “must have been + V3” ile kurulur. “Be prepared” şıkkı geçmişi anlatmaz.
- “After the long discussion, the manager finally got the employees ---- the new system.”
- A) accept
- B) accepted
- C) to accept
- D) accepting
- E) be accepted
Doğru cevap C’dir. Get ile kurulan causative “get somebody to do something” kalıbını alır. “Accept” şıkkı, have ve make ile kurulan to’suz kalıpla karıştırıldığında seçilir.
YDT passive voice nasıl çalışılır?
YDT passive voice, önce zaman tablosu ve modal biçimleriyle, sonra by ile with farkı, edatlar ve causative tuzaklarıyla, en son YDT tarzı sorularla çalışılır. Eren’in beş aylık programında active ve passive ikinci ayın konusudur. Son 30 gün programında ise gerund ve infinitive’den sonra iki günde tekrar edilir.
Kanalımızda passives için iki bölümlük bir konu anlatımı, causative için ayrı bir konu anlatımı, bir passive soru çözümü videosu ve yazının başındaki kritik noktalar özeti var. Konunun tek sayfalık özeti gramer özetleri klasöründeki passive ve causative PDF’idir. Soru çözümü için DS İngilizce’nin YDT çalışma portalı gramer ünitelerini video dersler ve YDT tarzı alıştırmalarla birlikte sunar. Örneğin denemede bu konudan iki yanlış yapan bir öğrenci, yanlışların by ile with karışmasından mı yoksa modal passive’den mi geldiğine bakar ve tekrarını o noktaya ayırır.
Active ve passive nasıl ayırt edilir?
Active ve passive, öznenin eylemi yapıp yapmadığına bakılarak ayırt edilir. Özne eylemi yapıyorsa cümle etkendir, eylemden etkileniyorsa edilgendir ve fiil be + V3 biçimindedir. Örneğin “The team analysed the data.” cümlesinde ekip veriyi analiz eder, “The data was analysed by the team.” cümlesinde ise veri analiz edilir.
Passive ne zaman kullanılır?
Passive, eylemi yapanın bilinmediği, önemli olmadığı ya da odağın eylemin kendisinde olduğu durumlarda kullanılır. Bu yüzden bilimsel ve akademik metinlerde etken yapıdan daha sık görülür. Örneğin “The experiment was repeated three times.” cümlesinde deneyi kimin tekrarladığı değil, deneyin üç kez tekrarlanmış olması önemlidir.
It is said that ne demek?
It is said that, bir bilginin yaygın olarak söylendiğini ya da kabul edildiğini, kaynağını belirtmeden aktaran bir edilgen kalıptır. Aynı kalıp believe, think ve report fiilleriyle de kurulur ve iki biçimde yazılabilir. “It is believed that the city was founded in the third century.” cümlesi “The city is believed to have been founded in the third century.” olarak da kurulabilir. İkinci biçimdeki “to have been founded” yapısı, YDT gerund ve infinitive konusundaki perfect passive infinitive’dir.
YDT passive PDF var mı?
YDT passive voice ve causative konusunun özeti, DS İngilizce’nin dokuz gramer özetinden biri olarak ücretsiz PDF hâlinde var. Özetlerin klasörü, kelime listeleri ve çalışma programlarıyla birlikte ücretsiz YDT kaynakları sayfasında durur. Örneğin by ile with farkını tekrar etmek isteyen bir öğrenci, özetteki örnekleri kendi cümleleriyle deftere geçirebilir.